Spółka z o.o. bez pracowników

Spółka z o.o.
Spółka z o.o. bez pracowników

Błażej Sarzalski

Radca prawny, od 2011 roku wpisany na listę radców prawnych w Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Katowicach pod numerem KT-2946, ekspert portalu Wyborcza.biz. Doradza w zakresie prawa spółek, a w szczególności tworzenia i przekształceń spółek handlowych oraz ich funkcjonowania.

Czy spółka z o.o. bez pracowników może prowadzić legalnie działalność? Czy spółka z o.o. musi mieć pracowników? W jaki sposób tego typu spółka może działać i realizować swoje funkcje gospodarcze? Co powie na to ZUS i urząd skarbowy? Ale ta cała spółka bez pracowników chyba jest legalna? Przecież w praktyce wiele spółek nie zatrudnia absolutnie nikogo. Czy zatem taka sytuacja jest zawsze zgodna z prawem? Na te wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć w niniejszym wpisie dotyczącym spółki z o.o., która nie zatrudnia pracowników.

 

Chcesz legalnie prowadzić swoją spółkę z o.o.? Skonsultuj się z prawnikiem.

Odpowiadam jeszcze tego samego dnia roboczego.

Spółka z o.o. bez pracowników – czy to jest legalne?

Spółka z o.o. jest osobą prawną. Działa w oparciu o kapitał wspólników, ale oświadczenia w jej imieniu składane są przez osoby fizyczne, wchodzące w skład takich organów spółki jak zarząd, czy rada nadzorcza. Koncepcja osobowości prawnej jest pewną fikcją, która nakazuje traktować spółkę z o.o. – sztuczny byt tak jakby był on uczestnikiem obrotu gospodarczego. Wiadomo jednak przecież, że spółka z o.o. sama w sobie nie ma rąk, nóg czy mózgu. Nie może sama pracować, sprzedawać, realizować usług. Tymczasem spotyka się przecież wiele spółek z o.o., które nie zatrudniają pracowników. Czy to jest legalne i….

Czy spółka z o.o. musi mieć pracowników? Spółka z oo ile osób musi wchodzić w jej skład?

Nie, spółka z o.o. nie musi mieć pracowników. Nie oznacza to jednak, że sytuacja, w której spółka z o.o. bez pracowników realizuje usługi, czy sprzedaje towary nie będzie niosła za sobą różnorodnych konsekwencji prawnych.

Jeżeli przykładowo spółka sprzedaje towary lub usługi to należy zastanowić się w jaki sposób je realizuje lub pozyskuje. Nigdy przecież nie jest tak, że te usługi czy towary biorą się znikąd (chyba, że mamy do czynienia z fikcyjnym obrotem, który jest absolutnie karalny). Przykładowo towar może być pozyskany od podmiotów trzecich, które zajmują się nie tylko produkcją, ale też dystrybucją czy magazynowaniem. W takim przypadku spółka nie potrzebuje własnych pracowników do obsługi tych procesów i zwykle wystarczy, aby członek zarządu takiej spółki po prostu podpisał odpowiednie kontrakty. W wielu przypadkach należy jednak bardzo dokładnie przyjrzeć się modelowi biznesowemu, aby nie wpaść na minę.

Czy wspólnik może pracować w spółce bez umowy?

Wiele spółek niestety nie patrzy na swój model biznesowy przez pryzmat tego skąd pozyskuje pracę lub towary. Wspólnicy często pracują w spółce bez jakiejkolwiek umowy wykonując różnorodne czynności, takie jak sprzedaż, marketing, czy nawet realizacja usług. O ile tego typu sytuacja nie jest wprost nielegalna to ma ona konsekwencje podatkowe oraz składkowe.

Spółka z o.o. bez pracowników a urząd skarbowy

W przypadku gdy wspólnik wykonuje nieodpłatną pracę na rzecz spółki bez podstawy prawnej to spółka może osiągać z tego tytułu przychód z tzw. nieodpłatnych świadczeń. Wielu wspólników to dziwi, ale jeżeli pracują oni nieodpłatnie na rzecz swojej spółki to spółka ta osiąga korzyść majątkową związaną z tym, że otrzymuje coś, za co normalnie się płaci, za darmo. Korzyść ta jest przychodem, który spółka powinna opodatkować. Jeżeli więc pracujesz dla spółki nieodpłatnie możesz przysparzać jej korzyści, którą musi ona właściwie opodatkować.

Spółka z o.o. bez pracowników a ZUS

O ile wspólnicy nie podlegają zwykle ubezpieczeniom pracowniczym to w niektórych przypadkach spółka bez pracowników może wzbudzić niezdrowe zainteresowanie ZUS. Dzieje się tak w szczególności, jeżeli spółka wykonuje prace wymagające działań osób fizycznych, a nie jest w stanie wskazać żadnego zatrudnienia. Taka sytuacja nie musi być jednak absolutnie nielegalna. Spółka z o.o. może obejść się bez pracowników jeżeli zleca wykonanie usług innym przedsiębiorcom, albo wspólnicy spółki realizują na jej rzecz powtarzające się świadczenia niepieniężne. W obu tych przypadkach spółka jest w stanie wykazać, że pozyskuje ona pracę innych osób na podstawie tytułów prawnych, które nie wymagają zgłoszenia do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Obowiązki członków zarządu w spółce z o.o.

Tytułem do realizacji pewnych czynności na rzecz spółki jest już sam fakt powołania zarządu w spółce z o.o. Na podstawie stosunku powołania członek zarządu ma obowiązek prowadzić sprawy spółki oraz reprezentować ją na zewnątrz. W związku z tym można pokusić się o model biznesowy, w którym członek zarządu realizuje szereg czynności, które wystarczają do realizacji celu gospodarczego spółki i nie będzie tutaj konieczności zatrudniania go na podstawie innego tytułu prawnego.

Jakie obowiązki ma członek zarządu w spółce z o.o.?

Członek zarządu spółki z o.o. ma dwie kategorie obowiązków. Ma on po pierwsze obowiązek prowadzenia spraw spółki, a po drugie reprezentacji spółki wobec innych podmiotów prawa.

Co to jest prowadzenie spraw spółki?

Prowadzenie spraw spółki to ogół czynności organizacyjnych wewnątrz spółki. Prowadzenie spraw jest pewnym procesem, polegającym na podejmowaniu uchwał, wydawaniu decyzji i opinii, organizowaniu działalności spółki w ten sposób, aby było to zgodne z prawem i jej przedmiotem działalności, w celu realizacji jej zadań.

Co to jest reprezentacja spółki z o.o.?

Reprezentowanie spółki z o.o. polega na składaniu oświadczeń woli w imieniu spółki z o.o. oraz odbieraniu oświadczeń woli osób trzecich, na przykład przy zawieraniu umów w obrocie handlowym.

Kiedy zatrudnienie członka zarządu będzie wystarczające aby spółka poradziła sobie bez pracowników?

W kategorii prowadzenia spraw spółki mieści się więc podejmowanie decyzji o zakupie lub sprzedaży aktywów, a w kategorii reprezentacji mieścić się będzie przykładowo negocjowanie treści umów oraz ich zawieranie. Z tego powodu można wyobrazić sobie spółkę z o.o. bez pracowników, opartą o pracę wyłącznie członków zarządu w takich branżach jak pośrednictwo handlowe, sprzedaży towarów, dropshipping etc.  Należy jednak zwrócić uwagę, że nie wszystkie kategorie działań związanych nawet z tego typu działalnością mieścić się będą w zakresie prowadzenia spraw spółki. Można mieć tutaj wątpliwości w przypadku realizowania np. przez członków zarządu bez odrębnych umów czynności marketingowych, zarządzania kanałami sprzedaży, czy też stronami internetowymi.

 

Czy musisz zatrudniać pracowników w mojej spółce z o.o.?

Skonsultuj się z prawnikiem.

Odpowiadam jeszcze tego samego dnia roboczego.

 

Spółka z o.o. bez pracowników – jakie alternatywy?

Jeżeli nie ma możliwości, aby spółka z o.o. bez pracowników opierała się wyłącznie o działania zarządu w ramach jego kompetencji nie pozostaje nic innego jak zatrudnić w spółce wspólnika lub inne osoby. Nie musi być to jednak wcale zatrudnienie pracownicze. W ramach możliwych tytułów prawnych świadczenia usług na rzecz spółki innych niż zatrudnienie pracownicze możemy wyróżnić:

  • umowę zlecenia,
  • umowę o dzieło,
  • umowę realizowaną na zasadach B2B,
  • powtarzające się świadczenia niepieniężne w spółce z o.o.

Umowa zlecenie

Umowa zlecenie w większości przypadków podlega składkom ZUS (wyjątek stanowią uczniowie i studenci do 26 roku życia). Umowa tego typu bywa wykorzystywana często w sytuacjach, gdy wspólnicy lub zarząd potrzebują ubezpieczenia zdrowotnego, a nie chcą płacić dużych składek ubezpieczeniowych. Jeżeli jednak zatrudnienie to ma charakter fikcyjny należy liczyć się z konsekwencjami w postaci utraty prawa do ubezpieczenia. Jeżeli zatrudniamy studentów jest to prosty sposób na pozyskanie usług osób, które nie muszą płacić podatku dochodowego oraz składek na ubezpieczenia społeczne, co pozwoli nam obniżyć koszty pracy.

Umowa o dzieło

Umowa o dzieło jest tzw. umową rezultatu. Zastosowanie znajdzie wszędzie tam, gdzie spółka zleca stworzenie konkretnego, mierzalnego dzieła. Może to być strona internetowa, zdjęcie, opis produktu, zmontowanie filmu, stworzenie grafiki, napisanie programu komputerowego, przygotowanie raportu, prezentacji itp. Te wszystkie czynności, jako posiadające materialne i dające się uchwycić rezultaty mogą być przedmiotem umowy o dzieło. Zaletą stosowania umowy o dzieło jest brak konieczności objęcia jej składkami ZUS.

Zatrudnienie B2B

Podzlecenie czynności innej firmie upraszcza wiele. Nie musimy dbać o składki ZUS, wyliczać wynagrodzeń, odprowadzać podatków w charakterze płatnika. Jest to więc bardzo wygodny sposób na  zatrudnienie osób trzecich w spółce z o.o. Tego typu zatrudnienie często dotyczy programistów, agentów, przedstawicieli handlowych, czy wirtualnych asystentów. Możemy też zlecić całe procesy dużym firmom. Mowa tutaj o magazynowaniu, wysyłce czy obsłudze biura czy korespondencji.

Powtarzające się świadczenia niepieniężne

To aktualnie jedyny sposób na to, aby zatrudnić wspólników w spółce z o.o. bez konieczności płacenia składek na ubezpieczenia społeczne oraz składki zdrowotnej. Omówiłem go bardzo szeroko we wpisie powtarzające się świadczenia niepieniężne w spółce z o.o. Zaletą stosowania powtarzających się świadczeń jest możliwość zatrudnienia wspólników bez konieczności płacenia składek oraz płacenie niskiego podatku do wysokości pierwszego progu podatkowego, tj. 120.000 złotych rocznie. W sytuacji, gdy mamy kilku wspólników jest to więc nie tylko wygodny sposób zapewnienia spółce legalnego tytułu zatrudnienia, ale także jest to świetny sposób na pozbycie się problemu podwójnego opodatkowania zysku w spółce z o.o. Dodam, że tego typu model bywa stosowany także na szeroką skalę, o czym pisałem we wpisie dotyczącym spółki z o.o. jako spółdzielni pracy.

Zainteresował Cię ten wpis? Potrzebujesz mojej pomocy albo konsultacji? Skontaktuj się ze mną!

Na wiadomości e-mail odpowiadam jeszcze tego samego dnia.

    22 comments on “Spółka z o.o. bez pracowników”

    1. Prezes napisał:

      Ogromnie dziękuję!

      1. Błażej Sarzalski napisał:

        Rozumiem, że wpis o spółce z o.o. bez pracowników pomógł? 🙂

        1. Prezes napisał:

          Idealnie opisany 🙂 i zrealizowany.
          Jeszcze raz dziękuję!

    2. robert napisał:

      Błażej, czy negocjowanie treści umów (mnogie), ba – w domyśle najprawdopodobniej także ich (ciągłe) sprawdzanie pod względem prawnym, a może nawet „wkle[pywanie” w komputer będzie rzeczywiście mieściło się w kategorii reprezentacji spółki, czy nawet prowadzenia jej spraw ?

      Myślę, że odpowiedzią mogło by być „znaj proporcyum mocium panie” ale czy domorośli prezesi „spółek bez ZUS” na pewno ją znają 😉

      pozdrawiam, robert

      1. Błażej Sarzalski napisał:

        Sprawdzanie umów pod względem prawnym niekoniecznie, natomiast negocjowanie ich treści oczywiście nie jest działaniem zarezerwowanym wyłącznie dla zarządu, jednak jeżeli czyni to zarząd to uważam, że ciężko będzie wybronić tezę, że nie jest do wykonywane w ramach obowiązków zarządu.

    3. Lucas81 napisał:

      1. Czy dopuszczalnym jest zawarcie umowy zlecenia ze wspólnikiem będącym prezesem spółki, lecz umowy zlecenia nieodpłatnego?
      Z jakimi konsekwencjach podatkowymi się wiąże?
      2. Czy członek zarządu może prowadzić księgowość spółki w ramam pełnionej funkcji?

      1. Błażej Sarzalski napisał:

        1. Te kwestie wielokrotnie poruszałem tutaj na blogu. Oczywiście prawnie istnieje taka możliwość, niemniej spółka powinna rozpoznać podatek z tytułu nieodpłatnego świadczenia realizowanego na jej rzecz.
        2. Prowadzenie ksiąg rachunkowych jest oczywiście obowiązkiem spółki, ale nie wchodzi raczej w zakres prowadzenia spraw spółki, stąd raczej w ramach funkcji członka zarządu nie będzie można prowadzić ksiąg, potrzebna będzie dodatkowa umowa.

        1. Lucas81 napisał:

          Dziękuje za odpowiedz, tak czy inaczej wydaje mi się to korzystne rozwiązanie patrząc pod kątem „opłat” odprowadzanych do Skarbu Państwa

    4. Rb napisał:

      Sp. z o.o zajmująca się obrotem nieruchomościami. Czy można zawrzeć umowę o dzieło związaną z wyszukiwaniem lokali, które spółka może nabyć czy raczej powinna to być umowa zlecenia ? Czy w przypadku studenta do 26 roku życia przy umowie zlecenia konieczne jest odprowadzanie składki zdrowotnej ? Wg aktualnych przepisów umowa o dzieło nie jest objęta ulgą dla młodych – w tym artykule pisze, że
      „Zaletą stosowania umowy o dzieło jest brak konieczności objęcia jej składkami ZUS.”

      1. radca prawny Błażej Sarzalski napisał:

        Umowa o dzieło może być zawarta tylko w sytuacji, gdy przedmiotem umowy jest materialny, istniejący fizycznie skutek w postaci wykonania jakiegoś przedmiotu, utworu. W takiej sytuacji raczej musimy rozważać umowę zlecenia, a właściwie to umowę o świadczenie usług z art. 750 kc. W przypadku studenta do 26 roku życia nie ma konieczności odprowadzania składek ZUS.

        Co do ostatniej części komentarza to tak, umowa o dzieło nie jest objęta składkami ZUS, należy ją tylko zgłosić do ZUSu, natomiast nie oznacza to, że zawsze będzie ona najkorzystniejsza. Nie każdy potencjalny pracownik jest studentem do 26 roku życia….

    5. Piotr napisał:

      Czy wspólnik społki Z O.O. (założonej przez s24) może wykonywać prace fizyczne na rzecz spółki nieodpłatnie.? Np. spólka ma wpisane w KRS dzilalność m.in. remontową.

      1. radca prawny Błażej Sarzalski napisał:

        Może, ale spółka zapłaci od tego podatek dochodowy z tytułu nieodpłatnych świadczeń wspólnika.

        1. Piotr napisał:

          Dziękuję. Jeszcze dopytam. Co w sytuacji gdy spółka nie zatrudnia żadnego podwykonawcy, a czerpie zysk tzn. wystawia faktury i przyjmuje płatności.? Przykład: Spółka wykonuje remont mieszkania dla innej firmy X, która jest właścicielem tego mieszkania, ale podwykonawcy, którymi zarządza spółka są zatrudniani na podstawie faktur prze firmę X. Po prostu wystawiają faktury za wykonane usługi remontowe firmie X a nie spółce, która koordynuje działania remontowe. Czy taki sposób działania spółki jest prawidłowy i czy spółka musi jednak wykazać zatrudnienie jakiejś osoby do koordynacji tych działań? Dotąd wydawało mi się, że prezes spółki lub wspólnik ( w jednej osobie) może taką pracę wykonywać. Namienię, że chodzi o spółkę wieloosobową.

          1. radca prawny Błażej Sarzalski napisał:

            Prezes zarządu nie jest od tego, żeby koordynować pracę firmy zewnętrznej 🙂

            1. Robert napisał:

              W taki razie kto? Spółka przecież może wykonywać różne ruchy by generować zysk.

            2. radca prawny Błażej Sarzalski napisał:

              Ktoś zatrudniony jako koordynator. Koordynowanie prac firm trzecich to nie obowiązki prezesa zarządu

    6. Piotr napisał:

      A wspólnik np. nieodpłatnie ? Rozumiem, że musiało by to być w umowie spółki?

      1. radca prawny Błażej Sarzalski napisał:

        Spółka i tak zapłaci od tego podatek 🙂

    7. IO napisał:

      Inwestor zagraniczny założył dwie spółki. Jedna jest spółką operacyjną posiadającą majątek, w której odbywa się działalność gospodarcza ale nie zatrudnia żadnych pracowników. Druga spółka zatrudnia pracowników, którzy obsługują spółkę operacyjną. Dodam, że każda z tych spółek ma innego właściciela (osobę prawną zagraniczną) ale należą do grupy tego samego właściciela na wyższym poziomie. Jedynym członkiem Zarządu w jednej i drugiej spółce jest ta sama osoba zagraniczna. Spółka zatrudniająca pracowników refakturuje co miesiąc koszty wynagrodzeń na spółkę operacyjną i w ten sposób ma środki na wypłatę wynagrodzeń. Pytanie jest następujące : spółka operacyjna przestaje płacić faktury za wynagrodzenia i pracownicy pozostają bez wypłaty wynagrodzeń przez kilka miesięcy. Czy możliwe jest na drodze sądowej wyegzekwowanie niezapłaconych wynagrodzeń bezpośrednio od spółki operacyjnej – która posiada majątek pozwalający zaspokoić roszczenia, w przeciwieństwie do spółki zatrudniającej pracowników. Pracownicy wykonują przecież faktycznie pracę na rzecz spółki operacyjnej .

      1. radca prawny Błażej Sarzalski napisał:

        Z tego co Pan opisuje to raczej nie jest to możliwe, natomiast nie szukałbym w tym zakresie porad na forum internetowym, tylko spotkał z prawnikiem. Może on np. zaproponować działania przeciwko zarządowi obu spółek.

    8. Agata napisał:

      Jednoosobowa sp zoo wystawia faktury za usługi które wykonuje jedyny udziałowiec. Sam z sobą nie może on podpisać umowy o pracę. Jak wybrnąć z tej sytuacji?

      1. radca prawny Błażej Sarzalski napisał:

        W tej sytuacji można rozważyć zatrudnienie jedynego wspólnika na umowę zlecenie (jeżeli wspólnik jest też jedynym członkiem zarządu to potrzebny będzie akt notarialny) albo wprowadzić do umowy spółki obowiązek powtarzających się świadczeń niepieniężnych.

    Dodaj komentarz

    Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

    Błażej Sarzalski Portret

    BŁAŻEJ SARZALSKI

    Radca prawny, wpisany na listę w Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Katowicach. Od 2007 roku doradzam w zakresie prawa spółek, a w szczególności rejestracji spółek, przekształceń przedsiębiorców i spółek handlowych oraz ich bieżącego funkcjonowania.

    Przygodę z blogiem o rejestracji spółek z o.o. zacząłem we wrześniu 2011 roku. Był to dla mnie szalony rok, pełen wyzwań osobistych i zawodowych. Chcesz dowiedzieć się dlaczego?

    Poznaj moją historię!

    Zerknij na wzory umów i dokumentów niezbędnych dla Twojej spółki z o.o.

    Wzory umów i dokumentów

    Umów się na poradę w sprawie Twojej spółki z o.o.

    Skontaktuj się aby umówić poradę

    KOMENTARZE

    • radca prawny Błażej Sarzalski - Panie Michale, ponieważ napisał Pan do mnie prywatnie to odpiszę Panu także w wiadomości prywatnej,
    • Michał - Witam sprawa wygląda następująco, posiadam 1/3 udziałów w spółce i jestem w zarządzie kredyt 100tys
    • Błażej Sarzalski - Dzień dobry, Czy przeczytał Pan artykuł?
    • Fabian - Dzień dobry, czy widzieli Państwo to orzeczenie Sądu Najwyższego ? https://www.sn.pl/orzecznictwo/
    • radca prawny Błażej Sarzalski - Nie :)